Biyolojik Arıtım Nedir?
Biyolojik arıtım, atık suda bulunan organik kirleticilerin mikroorganizmalar (bakteri, mantar, alg) tarafından parçalanarak temizlenmesi işlemidir. Doğadaki kendi kendini temizleme mekanizmasının kontrollü bir ortamda gerçekleştirilmiş halidir. Bu yöntem özellikle evsel atık suların arıtılmasında en yaygın kullanılan ve en ekonomik çözümdür.
Biyolojik Arıtım Prosesleri
Aktif Çamur Prosesi: Atık suyun havalandırma havuzlarında mikroorganizmalarla karıştırılıp bekletilmesi. Organik maddeler mikroorganizmalar tarafından besin olarak tüketilir. Çamur çökertme havuzlarında ayrıştırılır.
Biyofilm Sistemleri: Mikroorganizmaların sabit bir yüzeyde (taş, plastik malzeme) tutunarak atık suyu arıtması. Döner biyolojik diskler ve damlatmalı filtreler bu gruba girer.
Doğal Arıtma Sistemleri: Yapay sulak alanlar, stabilizasyon havuzları gibi doğaya yakın yöntemler. Düşük enerji ihtiyacı ve basit işletme avantajı sunar.
Membran Biyoreaktörler (MBR): Biyolojik arıtma ile membran filtrasyonun birleştirildiği ileri teknoloji sistemler. Çok yüksek kalitede çıkış suyu sağlar.
Biyolojik Arıtımın Avantajları
- Düşük işletme maliyeti
- Enerji verimliliği
- Doğal ve çevre dostu proses
- Organik kirleticileri etkin giderir
- Azot ve fosfor giderimi sağlar
- Uzun ömürlü ve dayanıklı sistemler
- Kimyasal kullanımı minimaldir
Hangi Durumlarda Tercih Edilir?
- Evsel atık suların arıtılması
- Organik yükü yüksek endüstriyel atık sular (gıda, içecek, kağıt)
- Küçük ve orta ölçekli yerleşimler
- Çevreye duyarlı projeler
- Arıtılmış suyun yeniden kullanım hedefli projeler
Biyolojik Arıtım Sistem Seçimi
Doğru biyolojik arıtım sistemi seçimi şu faktörlere bağlıdır:
- Atık su debisi ve karakteri
- Organik yük miktarı (BOİ/KOİ)
- İklim koşulları
- Mevcut arazi durumu
- Çıkış suyu kalite gereklilikleri
- Bütçe ve işletme maliyetleri
Sistem Tasarımı ve İşletme
Biyolojik arıtım sistemlerinin başarısı doğru tasarım ve düzenli işletmeye bağlıdır. Mikroorganizma populasyonunun sağlıklı kalması için uygun sıcaklık, pH, oksijen ve besi maddesi dengesi sağlanmalıdır. Sistem şok yüklemelere karşı korunmalı ve düzenli bakım yapılmalıdır.
